Świadomość historyczna

Kryzys historii w brytyjskim systemie edukacji?

Przyszłość historii jak przedmiotu zdawanego podczas egzaminu A-Level jest zagrożona. Okazuje się, że brytyjscy uczniowie nad poznawanie przeszłości i inne tradycyjne przedmioty wybierają zdobywanie wiedzy w dziedzinie mediów.
Katherine Tattersall z Chartered Institute of Educational Assessors ostrzegła, że historia może zniknąć z planów zajęć w szkołach średnich, ponieważ przestała być obowiązkowa dla uczniów powyżej 14 roku […]

Imre Kertész: niebezpieczeństwo neutralizacji pamięci

W “Dzienniku” z 4 sierpnia opublikowano skrócony tekst wystąpienia Imre Kertésza, jakie odbyło się w tym roku w berlińskiej Akademii Sztuk. Obok różnych wątków politycznych, dotyczących problemu jednoczenia się Europy i zagrożeń takich jak terroryzm, mówi wiele o kulturze i pamięci.
Nie może być żadnych wątpliwości, że kryzys, a nawet rozłam, którego jesteśmy teraz świadkami w […]

Meandry pamięci zbiorowej i pamięć Powstania

„Każde pokolenie ma swoją historię” - miał śpiewać Joe Cocker w swoim przeboju „N’oubliez jamais”. Słowa te , może nieco sztampowe i wyświechtane, mają jednak głębsze odniesienie i dużo znaczą dla historyka, socjologa, a nawet psychologa historii.
Pamięć to nie aparat fotograficzny, a proces permanentnej konstrukcji i dekonstrukcji zdarzeń. Każde z wydarzeń przypomina […]

Tematyka kultury w amerykańskiej edukacji historycznej ma się dobrze

Czy kwestie kultury zajmują coraz mniej miejsca w tematyce zajęć historycznych w szkołach i uczelniach USA? Zdaniem Richarda Pellsa sukcesywny spadek zainteresowania tematyką kultury w amerykańskiej edukacji historycznej obserwowany być może już od lat osiemdziesiątych. Ale czy na pewno?
Na blogu American History AssociationRobert B. Townsend komentuje wyniki analiz Richarda Pellsa, opublikowanych w artykule History Descending […]

Popstanie Warszawskie

Na ile nowe formy upamiętniania Powstania Warszawskiego honorować mają prawdziwych bohaterów prawdziwej historii, a na ile poprawiać humor tym, którzy przedkładają historyczne teledyski od tradycyjnych podręczników do historii?
Młodzi ludzie nie lubią mówić o historii samej w sobie, to ich nie interesuje. Ale chętnie zajmują się nią, gdy proponuje się im coś w ich własnym języku. […]

Powstanie Warszawskie w filmie

Z okazji kolejnej rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego pisze się wiele nie tylko o samej historii tych wydarzeń, ale również o tym, jaki ich obraz został zachowany w literaturze i w filmie. Niniejszy spis zawiera informacje o filmach i serialach, których tematem było Powstanie -lub które zawierały czytelne do niego nawiązania. Nie chcąc uznawać tego zestawu […]

Veterans History Project w Internecie - dobry kierunek, stare myślenie

Ken Burns zachęca młodych ludzi z “generacji YouTube” do tworzenia wywiadów oral history. Nowe materiały mają uzupełnić bazę programu Veterans History Project, realizowanego przez Bibliotekę KOngresu we współpracy z wieloma ośrodkami edukacyjnymi w USA.
Burns jest zdania, że umiejętności i możliwości techniczne, jakie posiadają młodzi ludzie, mogą pomóc w zintensyfikowaniu prac nad dokumentowaniem przeszłości.

Everything’s Relative – komiksowa konfrontacja z przeszłością Holocaustu

22 marca tego roku w mieście, które uważane jest za kolebkę nazizmu - w Monachium otwarte zostało Muzeum Żydowskie. Muzeum mieści się w okazałym budynku w samym centrum, zaraz obok niedawno otwartej synagogi. Jego otwarcie to z pewnością wielkie wydarzenie, ale też okazja dla miasta, żeby podsumować pamięć o swoich relacjach ze społecznością żydowską.
Muzeum składa […]

Hitlerowskie filmy na YouTube - hackowanie kanałów dystrybucji totalitarnej propagandy

Rzeczpospolita doniosła o istnieniu w zasobach YouTube takich “perełek” nazistowskiej propagandy jak „Jud Süss” („Żyd Süss”), „Ewige Jude” („Wieczny Żyd”), „Heimkehr” („Powrót do domu”), „Feldzug in Polen” („Kampania w Polsce”).

Jak znalazły się one w Internecie? Niemieckie instytucje, które są posiadaczami praw autorskich do nich, blokują rozpowszechnianie nazistowskiej propagandy z lat 1933 - 1945. - Wyłącznie […]

Cesarstwo Rzymskie Ameryki Północnej - USA i schemat imperium

Na stronach kiosku Onetu znaleźć można artykuł Adama Goodhearta, który opisuje zjawisko budowania relacji między USA a rzymskim imperium. Analogie między tymi dwiema rzeczywistościami odnajdywane są coraz częściej, co można uznać za kolejne wcielenie nieśmiertelnego historycznego schematu, jakim jest właśnie „imperium”.
To jedna z nielicznych kwestii, co do których wszyscy – lewica i prawica, chrześcijańscy fundamentaliści […]

YouTube lepsze niż polityka historyczna?

Internet jest przestrzenią dosyć mocno zaniedbywaną przez polskie władze, a przynajmniej można mieć takie wrażenie (i skoro się je ma, dowodzi to właśnie słabości inicjatyw internetowych, o których praktycznie poza wąskim gronem zainteresowanych nikt nie wie). Dotyczy to zresztą nie tylko historii, ale całej sfery publicznego informowania, dla którego największą i najważniejszą alternatywą jest telewizja.
Przykład […]

„Denkmal für ermordeten Juden Europas” - bezbronność przeszłości / defencelessness of the past

„Denkmal für ermordeten Juden Europa” - this is the official title of the project realised in Berlin by Peter Eisemann. His conception discarded the use of any symbolism in this work. Eisemann emphaised that for him this blocks of the stone has no symbolic idea. Now, the space of the monument is, as it can […]

Nowe średniowiecze: Rebecca E. Zorach i New Mediaeval Aesthetic

Dosyć stary już artykuł w magazynie Wired to jedna z wielu prób przeniesienia schematu średniowiecza do współczesności.
Rebecca E. Zorach próbuje wykazać elementy wspólne między rzeczywistościami pozornie tak od siebie odległymi i różnymi. Porównuje na przykład zdecentralizowaną sieć klasztorów, które wymieniają się między sobą produktami kultury i nauki i są jakby zawieszone ponad przestrzenią społeczeństwa […]

Oglądalność wygrywa z poprawnością: “Czterej pancerni i pies” wracają do TVP

Można debatować nad definicją “kultowości”, jednak w przypadku “Czterech pancernych i psa” taka charakterystyka wydaje się być uzasadniona. Popularność serialu na podstawie powieści Janusza Przymanowskiego jest wciąż ogromna. Powoduje to, że wszelkie inicjatywy związane z blokowaniem emisji przygód załogi Rudego wywołują liczne głosy krytyki.
Sukces serialu polega chyba głównie na tym, że była to bodajże pierwsza […]

Laboratorium: Buzzhistory (1)

Termin buzzhistory (zresztą nigdzie wcześniej nie spotkany) zdefiniujemy sobie roboczo mniej więcej jako świadomość historyczną, która ujawnia się w Internecie w formie komunikatów reprodukowanych w wielu miejscach - na blogach, listach dyskusyjnych, forach internetowych, elektronicznych wydaniach czasopism itp. Słowo buzz oznacza gwar, brzęczenie, szum, rumor. Buzzhistory to historia, która może przybrać formę wpisu na blogu, […]

Okupacja, Holocaust i Liban – stereotypy w postrzeganiu historii Żydów w komentarzach internautów dotyczących konfliktu Izraelsko-Libańskiego

Wydarzenia, które w lipcu 2006 roku miały miejsce na Bliskim Wschodzie przez długi czas zajmowały uwagę mediów. Poza oficjalnym obiegiem informacji i komentarzy, przygotowywanych w profesjonalnych redakcjach, istniał też nieformalny obieg dyskusji na forach internetowych. Konflikt wywołany przez Hezbollah, popierany oraz finansowany przez Iran i Syrię, komentowany był szeroko również w polskim Internecie. Próbując znaleźć […]