Archiwum Państwowe w Poznaniu udostępni swoje zbiory w repozytorium Wikipedii

Archiwum Państwowe w Poznaniu nawiązało współpracę ze Stowarzyszeniem Wikimedia Polska. Jej celem jest upowszechnienie wybranych zbiorów archiwum poprzez umieszczanie ich w repozytorium Wikimedia Commons, gromadzącym materiały wizualne wykorzystywane przy redakcji haseł w Wikipedii.

Na czym dokładnie będzie polegać współpraca? Archiwum dokona wyboru materiałów z własnych zasobów, zeskanuje je i przygotuje odpowiednie opisy, Stowarzyszenie Wikimedia Polska pomoże w udostępnieniu ich online w infrastrukturze Wikimedia Commons. To standardowy model współdziałania z instytucjami GLAM (galeriami, bibliotekami, archiwami i muzeami), stosowany przez środowisko wikipedystyczne już od lat. Zeskanowane dokumenty z archiwum oznaczane będą odpowiednim szablonem – na Commons umieszczono już pierwsze materiały.

O tym, jakie mają być efekty udostępniania zbiorów w repozytorium Wikipedii i jakiego typu materiały będą tam publikowane zapytałem Hannę Staszewską, która jest nie tylko pracownikiem poznańskiego archiwum, ale też aktywną wikipedystką:

Współpraca z Wikipedią wpisuje się w ogólną filozofię udostępniania materiałów archiwalnych naszego archiwum, zakładającą maksymalna przyjazność dla użytkowników, oczywiście w granicach obowiązujących przepisów. Udostępnienie naszych zasobów w Wikimedia Commons z pewnością wzbogaci otwarte zasoby edukacyjne, ułatwi ich wykorzystanie przy ilustrowaniu haseł w Wikipedii, powiększy grono naszych odbiorców, rozszerzy pola eksploatacji naszych zbiorów, a także przysłuży się popularyzacji i promocji naszej instytucji, na czym też nam oczywiście zależy.

Archiwa od kilku lat udostępniają skany swoich zasobów na portalu szukajwarchiwach.pl, administrowanym przez Narodowe Archiwum Cyfrowe. Obecnie jest tam dostępnych 11.5 mln skanów, a udział Archiwum Państwowego w Poznaniu w tym projekcie wynosi ponad 2.7 mln udostępnionych skanów, czyli bardzo dużo, i liczba ta systematycznie rośnie. Są to głównie materiały genealogiczne, bo takie jest zapotrzebowanie naszych użytkowników. Tylko niewielka część tych materiałów ma charakter encyklopedyczny i nadawałaby się do repozytorium Wikipedii, tak więc będziemy przekazywać tam wyselekcjonowane materiały, wartościowe z encyklopedycznego punktu widzenia. Będą to również akta genealogiczne, ale dotyczące znanych osób, np. akt zgonu Hipolita Cegielskiego czy karta meldunkowa Krzysztofa „Komedy” Trzcińskiego (urodził się w Poznaniu w 1935 r. i tu mieszkał).
Nasze archiwum przechowuje niezwykle ciekawe zbiory, dotyczące okresu staropolskiego (z najstarszym dokumentem przechowywanym w polskich archiwach państwowych z 1153 r.), cenne dokumenty średniowieczne świadczące o historii miast wielkopolskich, ówczesnych klasztorów, bractw cechowych. Są to często przywileje królewskie, papieskie czy biskupie, z cennymi pieczęciami, pięknie iluminowane. Ciekawych materiałów mamy mnóstwo, będziemy je sukcesywnie udostępniać w Wikimedia Commons, także dzięki specjalnie dedykowanej dla naszego archiwum wersji aplikacji, którą otrzymamy od wikipedystów – umożliwi nam to masowe ładowanie treści.

Warto też dodać, że archiwum przechowuje głównie dokumentację urzędową i w jej przypadku nie dotyczą nas problemy ograniczeń prawnoautorskich, co też jest ważne.

Instytucje dziedzictwa chcące nawiązać podobną współpracę i udostępniać swoje zbiory w repozytorium Wikimedia Commons powinny skontaktować się z zarządem Stowarzyszenia Wikimedia Polska.